REACH-verordening
REACH (Verordening (EG) nr. 1907/2006) is een verordening van de Europese Unie die tot doel heeft de menselijke gezondheid en het milieu te beschermen tegen de risico’s van chemische stoffen. Deze is van kracht sinds 1 juni 2007 en is van toepassing op alle chemische stoffen – niet alleen op stoffen die in de industrie worden gebruikt, maar ook op stoffen in alledaagse producten zoals schoonmaakmiddelen, verf of lijm. Daarom heeft REACH invloed op veel bedrijven in de hele Europese Unie.
De REACH-verordening is van toepassing op:
Fabrikant en importeur van chemicaliën
Distributeurs en downstreamgebruikers
Bedrijven buiten de chemische industrie die stoffen of mengsels gebruiken
Belangrijke elementen van de REACH-verordening
1. Registratie
Elk bedrijf dat een chemische stof produceert of importeert in hoeveelheden van meer dan 1 ton per jaar, moet deze stof registreren bij het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA). De registratie omvat:
- de identificatie van de stof,
- de eigenschappen en toepassingen ervan,
- de beoordeling van risico’s en maatregelen om deze te beheersen.
De eerste stap is het indienen van een verzoek, gevolgd door de voorbereiding van het zogenoemde registratiedossier. Beide worden voorbereid met behulp van de softwaretool IUCLID en ingediend via het REACH-IT-systeem. De documentatie kan individueel of gezamenlijk met andere bedrijven worden ingediend. Het principe „één stof, één registratie“ is van toepassing, wat betekent dat alle partijen de registratie gezamenlijk moeten indienen.
De registratie is van toepassing op stoffen als zodanig, op stoffen in mengsels en in bepaalde gevallen ook op stoffen in voorwerpen (bijv. in producten). Uitzonderingen op de registratie gelden bijvoorbeeld voor geneesmiddelen, levensmiddelen of radioactieve stoffen.
2. Beoordeling en autorisatie van stoffen
Beoordeling
Het doel van de beoordeling is om te verifiëren of er voldoende informatie beschikbaar is voor het veilige gebruik van de betreffende stof. Dit gebeurt op twee niveaus:
Beoordeling van documentatie
wordt uitgevoerd door het agentschap ECHA, dat de volledigheid van de gegevens beoordeelt en hun kwaliteit en volledigheid controleert.
Beoordeling van stoffen
wordt uitgevoerd door de lidstaten voor stoffen waarvoor specifieke zorgen zijn geïdentificeerd (bijv. dat zij kankerverwekkend of reproductietoxisch zijn).
Driefasig beoordelingsproces:
-
- Beoordeling – verzameling en analyse van beschikbare gegevens over de stof.
-
- Besluitvorming – ECHA kan aanvullende informatie verzoeken als deze niet voldoende is.
-
- Vervolgstappen – op basis van de beslissing kan de aanvrager worden verzocht aanvullende gegevens te verstrekken of te verkrijgen.
Als de beoordeling ernstige risico’s aan het licht brengt, kan de stof worden beperkt of worden opgenomen in de lijst van stoffen die aan autorisatie zijn onderworpen. Op deze manier probeert REACH de aanwezigheid van de gevaarlijkste stoffen op de Europese markt geleidelijk te beperken.
Autorisatie
Voor stoffen die zeer zorgwekkend zijn (bijv. kankerverwekkende of persistente stoffen) is het verplicht een specifieke autorisatie te verkrijgen. Het doel is hun gebruik te beheersen en, waar technisch en economisch mogelijk, deze stoffen geleidelijk te vervangen door veiligere alternatieven.
3. Beperkingen
Sommige stoffen kunnen volledig verboden zijn of alleen onder specifieke voorwaarden worden gebruikt – meestal vanwege risico’s voor de gezondheid of het milieu.
Beperkingen kunnen niet alleen van toepassing zijn op de stof zelf, maar ook op stoffen in mengsels of in voorwerpen. Alle geldende beperkingen zijn opgenomen in bijlage XVII van de REACH-verordening. De lijst van beperkingen wordt voortdurend bijgewerkt.
Het beperkingsproces omvat:
- voorstel – ingediend door een lidstaat of door ECHA,
- documentatie – bevat de identificatie van de stof, de beschrijving van de voorgestelde beperking en de onderbouwing, en wordt opgesteld in overeenstemming met bijlage XV van de REACH-verordening,
- openbare raadpleging – opmerkingen van alle belanghebbenden,
- beoordeling door de RAC- en SEAC-comités,
- besluit van de Commissie en actualisering van bijlage XVII van REACH.
Zodra een beperking is goedgekeurd, wordt deze bindend voor alle actoren in de toeleveringsketen – van fabrikanten, via importeurs en distributeurs, tot downstreamgebruikers en detailhandelaren.
Verplichtingen van bedrijven
De REACH-verordening bepaalt dat bedrijven verantwoordelijk zijn voor de veilige omgang met chemische stoffen. Deze entiteiten moeten ervoor zorgen dat de stoffen die zij op de markt brengen of gebruiken naar behoren op risico’s worden beoordeeld en veilig worden gebruikt.
In de praktijk kunnen deze rollen zijn:
Fabrikant
is een bedrijf dat een chemische stof produceert voor eigen gebruik of deze aan derden levert.
Importeur
koopt chemische stoffen of mengsels uit staten buiten de EU/EER en brengt deze op de markt in de EU.
Downstreamgebruiker
gebruikt chemische stoffen of mengsels bij de productie, verwerking of in het kader van zijn bedrijfsactiviteiten.
Entiteit buiten de EU
heeft geen verplichtingen die rechtstreeks voortvloeien uit REACH. Voor de naleving van de verordening is de importeur verantwoordelijk die stoffen of mengsels op het douanegebied van de Unie brengt.
De basis voor communicatie over veilig gebruik is het veiligheidsinformatieblad (VIB).
Veiligheidsinformatieblad (VIB) volgens de REACH-verordening
Het veiligheidsinformatieblad (VIB) beschrijft de risico’s van een chemische stof of mengsel en hoe deze veilig moet worden behandeld. Bedrijven verstrekken hierin belangrijke informatie aan afnemers in de toeleveringsketen.
De REACH-verordening en bijlage II bepalen precies wanneer u een veiligheidsinformatieblad moet opstellen, hoe het eruit moet zien en wat het moet bevatten.
U moet een veiligheidsinformatieblad opstellen als het product gevaarlijk is of stoffen bevat die voldoen aan wettelijke criteria, zoals PBT, vPvB of stoffen die aan autorisatie zijn onderworpen.
De Europese Commissie heeft de regels voor het laatst gewijzigd bij Verordening (EU) 2020/878. Deze verordening is van toepassing sinds 1 januari 2023 en geldt voor alle nieuwe veiligheidsinformatiebladen en voor de bladen die u bijwerkt.
U moet het veiligheidsinformatieblad gratis verstrekken en in de taal van de staat waar u het product verkoopt. U moet het ook voortdurend bijwerken wanneer belangrijke informatie over het product of wettelijke eisen verandert.
REACH eenvoudig en foutloos
SBLCore maakt het opstellen van veiligheidsinformatiebladen eenvoudig en bespaart u tijd, terwijl het zorgt voor naleving van de actuele wetgeving.
© 2026 SBLCore